PSYCHOLOGICZNE „CO-NIE-CO”
„Pomocnik” dla Rodziców
Drodzy Rodzice!
Obserwujcie swoje dzieci w życiu
codziennym i zabawie. Wtedy macie szansę zorientować się, czy u dziecka występują
pewne oznaki zapowiadające specyficzne trudności w uczeniu się pisania i
czytania, co określamy jako „ryzyko dysleksji”
Do 1-wszego roku życia:
Zwróćcie uwagę na sprawność
ruchową. Czy ma trudności z raczkowaniem, utrzymaniem równowagi podczas siedzenia
i stania przy podporze?
W wieku 2-3 lat:
Czy późno zaczęło chodzić i
biegać, czy ma kłopoty z utrzymaniem równowagi?
Czy zapinanie dużych guzików,
ubieranie się, mycie rąk, jedzenie łyżką sprawia mu kłopot? Czy lubi i umie
bawić się klockami?
Czy lubi rysować? Czy potrafi
jako dwulatek narysować linię, a jako trzylatek kółko?
Czy mając roczek zaczęło mówić
pierwsze wyrazy, jako dwulatek łączy je w proste zdania, a jako trzylatek
buduje zdania złożone?
W wieku przedszkolnym:
Jak radzi sobie w zabawach
ruchowych, czy dobrze biega, czy potrafi chodzić po linii, jak jeździ na
trzykołowym rowerku?
Czy potrafi sprawnie zapinać
małe guziki, sznurować buty? Jak radzi sobie w zabawie klockami?
Jak wyglądają rysunki Twojego
dziecka? Czy nie są zbyt uproszczone w formie?
Czy potrafi poprawnie trzymać
ołówek przy rysowaniu? Zachęcaj dziecko do rysowania figur geometrycznych.
Powinno umieć zamknąć kółko w wieku lat trzech, narysować kwadrat i krzyż jako
czterolatek, a w wieku pięciu lat trójkąt i kwadrat oparte na kącie.
Zobacz jak radzi sobie z
układaniem puzzli i innych układanek.
Zwróć uwagę na sposób
wypowiadania się dziecka: czy prawidłowo wymawia głoski, czy używa złożonych
struktur zdaniowych? Czy bardzo przekręca trudne wyrazy? Czy robi dużo błędów w
budowie zdań, czy potrafi rymować? Czy łatwo jako pięciolatek potrafi
zapamiętać nazwy pór roku, dni tygodnia, krótkie wierszyki?
Czy wybiera jedną rękę, czy
wszystko mu jedno, którą wykonuje dane czynności?
Czy potrafi pokazać prawą rękę,
nogę, ucho czy oko?
Zerówka:
W tym wieku możesz już określić
„ryzyko dysleksji” za pomocą Skali Ryzyka Dysleksji.
Test zawiera 21 twierdzeń, które
ocenia się w skali od 1-4, co umożliwia określenie stopnia ryzyka. Mogą to
zrobić specjaliści w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej, którzy po
szczegółowej analizie wyników i pogłębionej diagnozie psychologicznej, wskażą
charakter i kierunki pracy z dzieckiem.
Klasa I-III
Jeżeli w wieku przedszkolnym nie
obejmiemy dziecka specjalnymi ćwiczeniami korekcyjno-kompensacyjnymi i
logopedycznymi, to do symptomów „ryzyka dysleksji” mogą dołączyć problemy w
czytaniu i pisaniu.
W drugiej klasie może już
wystąpić dysleksja rozwojowa z całym zespołem zaburzeń tj:
Dysleksja – trudności w
czytaniu
Dysortografia – trudności w zakresie umiejętności prawidłowego
pisania i stosowania zasad
ortografii
Dysgrafia – trudności w opanowaniu czytelnego pisania
Dyskalkulia – trudności w uczeniu się matematyki
Możesz pomóc swojemu dziecku ćwicząc z nim
i bawiąc się jednocześnie!
Oto przykłady zabaw – ćwiczenia
dla sześciolatka:
·
Rozwijające funkcje
wzrokowe
Rozetnij pocztówkę na 4 części i
poproś by dziecko ja złożyło, jeżeli potrafi to teraz rozetnij ją na 6 części.
Jeżeli i z tym nie będzie miało trudności, podziel pocztówkę na 8 .. i tak
dalej..
Chwal za każde dobre złożenieJ i postępuj tak, aż do
wystąpienia pierwszych trudności. Wtedy zaproponuj wspólną pracę i ukierunkuj
działania dziecka, ale nie wykonuj ich za nie.
Po wspólnej pracy, rozrzuć
elementy i zaproponuj by dziecko wykonało to samo zupełnie samodzielnie.
·
Ćwiczące współpracę ręki i
oka
Do koszulki foliowej włóż
obrazek z mocno zarysowanymi konturami. Poproś, by dziecko palcem wodząc po
konturach obrysowało go, nie odrywając palca. Później niech powtórzy tą
czynność ścieralnym mazakiem. Koniecznie pamiętaj o pochwaleJ
·
Rozwijające funkcje
językowe
Pobawcie się w dobieranie rymów
do słowa (np. nos-sos), wyszukiwanie w zdaniu słów, które się rymują (np. Słoń
i koń to zwierzęta, które mają 4 nogi). Wydzielanie konkretnych głosek ze słów
w zdaniu (np. znajdź w zdaniu wszystkie wyrazy, które zaczynają się na „m”).
Jeżeli dziecko dobrze sobie z
tym radzi, to niech spróbuje wyróżnić ostatnie głoski. Potem może spróbować
rozróżnić wszystkie głoski w krótkich wyrazach (np.dom=d-o-m; kot=k-o-t)
Lepiej później niż wcale…
W wieku szkolnym dziecko ma już
zwykle problemy nie tylko z czytaniem, ale i pisaniem. Dysleksja utrudnia nie
tylko naukę języka polskiego, ale i innych przedmiotów. Trudniej jest i na
innych lekcjach, takich jak nauka języków obcych, geografii, matematyki
…Trudności z odczytywaniem treści bardzo przeszkadzają. Dlatego dziecko musi
ćwiczyć pod kierunkiem specjalistów na zajęciach korekcyjno-kompensacyjnych i
terapii pedagogicznej.
Jeżeli u dziecka specjaliści
stwierdzą formę dysleksji rozwojowej, będzie ono miało pewne przywileje w
szkole i na egzaminach. Niestety, dla niektórych dysleksja to tylko okazja do
łagodniejszego traktowania przez szkołę w czasie lekcji i egzaminów. Żadna
taryfa ulgowa bez solidnych i regularnych ćwiczeń nie ma sensu. Z
niektórymi formami dysleksji jest tak, że trzeba zmagać się z nimi całe życie.
Uwaga: Opinia o
dysleksji nie może służyć uczniowi tylko do taryfy ulgowej w szkole i na
egzaminach!
Pamiętaj:
Tylko, jeżeli dziecko ma opinię
stwierdzającą dysleksję rozwojową, a do tego codziennie pracuje w domu z
rodzicami i na zajęciach z terapeutą, ma prawo do innego (niż rówieśnicy)
traktowania w szkole.
·
Uczniowie ze
specyficznymi trudnościami w uczeniu się, mają prawo przystąpić do sprawdzianu
lub egzaminu gimnazjalnego w warunkach i formie dostosowanych do indywidualnych
potrzeb ucznia na podstawie opinii z poradni.
A
teraz:
COŚ
O INTERNECIE
Jak
wynika z ankiety przygotowanej przez Fundację Dzieci Niczyje
·
87 % polskich dzieci
w ciągu ostatniego roku podało komuś obcemu swój adres e-mailowy
·
64 % - numer
telefonu
·
42 % - miejsce
zamieszkania
·
44 % - przesłało
swoje zdjęcie
Podane dane pokazują olbrzymie
niebezpieczeństwo nieodpowiednich kontaktów.
Przerażająco często dzieci podają
takie dane, nie zdając sobie sprawy, że ktoś może je w sieci okłamać! 80%
polskich dzieci, szurfując w sieci, wbrew swojej woli trafiło na materiały
pornograficzne. Dorosły, chcący wykorzystać dziecko do własnych celów,
najczęściej nawiązuje kontakt, podszywając się pod jego rówieśnika.
Wykorzystuje do tego czat, lub program instant messenger ( ICQ, a w Polsce
Gadu-Gadu). W rozmowach „na żywo”, zdobywa informacje pytając o
zainteresowania, szkołę, rodzinę, przyjaciół i wrogów. Najczęściej podsyca w dziecku
przekonanie, że inni go nie rozumieją…Staje się dla dziecka „przyjacielem” i
powiernikiem.
Badania FDN pokazały jak trudno
dzieciom rozpoznać w Internecie potencjalne niebezpieczeństwa. Zdecydowana
większość twierdziła, że zdaje sobie sprawę jak groźne jest podawanie obcym
adresu czy telefonu. Dlaczego więc to robią? Możliwe, że przestają traktować
osoby poznane w Internecie jako obce!
ZAPEWNIJCIE SWOIM DZIECIOM BEZPIECZEŃSTWO W INTERNECIE
A oto kilka zasad, które możecie
przyjąć:
Dla rodziców:
Dla dzieci:
Warto z dzieckiem spisać kontrakt dotyczący korzystania z
Internetu.
Internet Safety Group of New
Zealand proponuje:
UMOWA
O INTERNECIE
Data i podpis dziecka
1. Chcę, żebyś
korzystał z Internetu.
2. Jako Twój rodzic (opiekun) jestem
zainteresowany tym, jak używasz Internetu i chcę
być pewien, że jesteś bezpieczny.
3. Zawsze możesz przyjść do mnie, jeżeli coś w
Internecie sprawiło, ze czujesz się źle.
4. Zasady się zmieniają. Powiedz mi, jeżeli
chcesz je zmienić.
Data
i podpis rodzica (opiekuna)
i…coś jeszcze !
PO CZYM POZNAĆ
ŻE DZIECKO BYŁO OFIARĄ PRZEMOCY
Pamiętajcie, że większość dzieci
nie informuje dorosłych (rodziców, nauczycieli), o swoich problemach. To Ty
musisz być czujny. Powinieneś umieć rozpoznać, że Twoje dziecko jest ofiarą
szkolnej przemocy. Może w tym pomóc zestaw objawów, umieszczony poniżej.
Co możesz
zrobić
Myślę, że pozyskanie
informacji, to ważny krok zrobiony we właściwym kierunku. Tą drogą staram się
Państwu pomóc.
Życzę powodzenia w trudnej roli bycia dobrym RodzicemJ
Psycholog szkolny
Maria Kotarba